IŞIK YAPMA TEKNİKLERİ

 

Işık yapım teknikleri bu güne kadar üzerinde pek durulmayan bir konudur. Aslında bu teknikler çok bilinçli olmasa da pek çok alanda kullanılmaktadır. Işıkla duygusal ve psikolojik etkiler yaratmak istediğimiz zaman, çalışmanın başından sonuna kadar bir ışık tekniği şeçer ve uygularız.

Bu seçimi yaparken yönetmenin isteği, senaryoda geçen mekânların durumu, görüntü yönetmeni, ışık yönetmeni ve sanat yönetmeninin görüşleri, elimizde bulunan ışık malzemeleri ve bunların teknik özellikleri göz önünde bulundurulur.

Bu modülle sizlerin, ışık yapım tekniklerini kullanarak kullanım yerlerine göre farklı türde ışıklandırma yapmanızı amaçladık. Bu iş için sürekli olarak denemeler yapmak ve gözlem yapmayı bir tutku hâaline getirmek çok önemlidir. Daima ışığın etkisini inceleyiniz. 

 

1. AYDINLATMA YAPMAK

 1.1. Işığın Yönü

 

 

Işığın yönününün aydınlatma üzerinde çok büyük etkisi vardır. Işığın açısı değiştiğinde aydınlatmanın etkileri de değişir. Işıkların hareket ettirilmesi, konu etrafında döndürülmesi ya da yükseltilip alçaltılması, konunun hangi bölümünün aydınlanıp hangi bölümünün gölgede kalacağını etkileyecektir. Bu durumda konturlar değişecek ve yeni bir doku ortaya çıkacaktır. Işığın yerini yeniden belirleyerek ya da kameranın bakış açısını değiştirerek konunun görünüşünü değiştirebiliriz.

 1.1.1. Düz Bir Yüzeyi Aydınlatmak

Düz yüzey aydınlatmasında basit aydınlatma yöntemlerini kullanabiliriz. Ancak bazı durumlarda farklı şeyler istenebilir. Örneğin, dramatik etki yaratmak için parçalı bir aydınlatma ya da tersi durumda yüzeyin eşit bir şekilde aydınlatılması istenebilir.

 

Sert ışık, dokuyu ve yüzey dalgalanmalarını daha abartılı gösterebilir. Yan yana duran sert ışıkların yarattığı hüzmeleri biraraya getirmek, ışığın şiddetini azaltmaktan ya da parçalı hâle getirmekten daha zordur. Yumuşak ışığın kullanımı sert ışığa göre daha kolaydır.

 

Yumuşak ışık daha düzenli bir aydınlatma sağlar. Bu yüzden kritik çalışmaları her iki taraftan 30–45 derecelik açı yapacak şekilde aydınlatmak uygundur. Yumuşak ışık kaynaklarının da avantaj ve dezavantajları vardır. Yumuşak ışık kaynakları yüzey dokusundaki pürüzleri, kırışıklık ve buruşukları azaltır. Ancak yumuşak ışığın dezavantajı, uzaklığa bağlı olarak kontrol dışı etrafa yayılabilmesidir. Büyük bir açıyla yüzey üzerine düşen ışığın aydınlatması çok düzensiz olmaktadır.

 

1.1.2. İnsan Ve İnsan Gruplarını Aydınlatmak

 

 

Aydınlatma çalışmasındaki en önemli işlerden biri, insanları aydınlatmaktır. Herkesin yüz ayrıntıları farklıdır. Ancak kafa şekli genelde benzer özellikler gösterir. Kötü bir aydınlatma çoğu insan için aynı itici durumu ortaya çıkarır.

 

 

İlkeler

 

İnsanları aydınlatırken uyulması gereken bazı temel kurallar vardır. Bunlar kesin olmamakla birlikte, çoğu durum için geçerlidir. Bu kurallar şöyle sıralanabilir:

Anahtar ışığı, yatay aksta kişinin burun doğrultusunun 45 derece sağına veya soluna yerleştiriniz.

Kişilerin duruşlarını yeniden ayarlarken, anahtar ışığa bakmalarını sağlayınız.

Dik aydınlatmadan ya da meyilli açılardan sakınınız. (Burada dik aydınlatma ile kastedilen 45 dereceden daha yukarı bir açıyla yapılan aydınlatmadır.)

Dolgu ışığıyla anahtar ışık arasında çok geniş dikey ya da yatay açıdan sakınınız.

Her bir kişi için birden fazla anahtar ışık kullanmayınız.

Dolgu ışığını doğru bir şekilde yerleştiriniz. Bu, gölgeleri aydınlatmak için çok önemlidir. 

Yüz çekimlerinde yan ışıktan sakınınız. 

Profil çekimlerinde, anahtar ışığı yüzün uzak tarafına yerleştirmek genel olarak daha iyi bir yöntemdir. Sağlamlık duygusunu pekiştirir. 

İnsan grupları aydınlatılırken, kişilerin baktığı yön çok önemlidir. Bu nedenle kişilerin baktığı yönün kontrol edilmesi gerekir. Bu ayarlamada ışık kontrastını ve ışığın yönünü denetleyen “pan glass” denilen camdan yararlanırız.

Gruptaki kişilerin öncelikle anahtar, dolgu ve arka ışıklarını uygun bir şekilde düzenleyip yerleştirmek gerekir. Bu düzenleme yapılırken kişilerin kostüm renkleri veya cilt renkleri arasındaki farklar sorun çıkarabilir. Işık yoğunluğu birisi için zayıf kalırken, bir diğeri için çok güçlü olabilir. Böyle bir durumda filtre kullanmak gerekir. Işığın yoğunluğunu, normal yoğunluk filtreleri ve dağıtıcı filtrelerle sınırlandırılmış olarak düşürmek gerekir. Bazı durumlarda dağıtıcı filtreler sorunu çözemezler. Bu durumlarda serim adı verilen elemanlardan yararlanabiliriz. Işık kafalarının önüne takılan, ağ şeklinde ve tellerle yapılmış olan serimler bu durumlarda daha işlevsel olabilirler. Serim gibi bayrak ya da kepenk adı verilen elemanları da kullanabiliriz. 

Bazı durumlarda konular birbirine yakın olabilir ya da bizim az lambamız olabilir. Bu durumda bir ışığı iki amaca hizmet edecek durumda kullanabiliriz. Örneğin birisi için anahtar ışık olarak, diğeri için ise arka veya dolgu ışığı olarak kullanabiliriz.